Τα πρώτα αβέβαια βήματα της σχολής Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών του Ε.Μ.Π

Γιάννης Αντωνίου, «Οι Έλληνες μηχανικοί», 2006


Η σχολή ΑΤΜ του Ε.Μ.Π. στο συγκρότημα της Πολυτεχνειούπολης στη περιοχή Ζωγράφου

Η σχολή των Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών ήταν η μετεξέλιξη της Σχολής Τοπογράφων. Η Σχολή κατ’ αρχάς ιδρύθηκε για να αντιμετωπισθούν οι αυξημένες ανάγκες τοπογράφησης και δημιουργίας κτηματολογίου που ανέκυψαν μετά την προσάρτηση των Νέων Χωρών. Ακολούθησε μια πορεία μάλλον αβέβαιη, με πολύ μικρό αριθμό σπουδαστών, με μεταβαλλόμενη και ασταθή διάρκεια σπουδών, 2 ή 3 χρόνια κατά περίπτωση, με σημαντικές παραβιάσεις όσον αφορά τον κανόνα εισαγωγής και με πρόγραμμα σπουδών και διδακτικό προσωπικό που προερχόταν σχεδόν εξ ολοκλήρου από τη Σχολή Πολιτικών Μηχανικών.

ΕΜΠΡΟΣ 12-9-1919

Πρέπει να σημειωθεί ότι οι επαγγελματικές προοπτικές των διπλωματούχων της σχολής κατευθύνονταν κατά κύριο λόγο στις τεχνικές υπηρεσίες του κράτους και στο στρατό. Η αλλαγή στο όνομα και στο πρόγραμμα σπουδών, με προοπτική τη διεύρυνση των επαγγελματικών ευκαιριών των διπλωματούχων της προς την ανασυγκρότηση της υπαίθρου, αποτελούσε κατά κύριο λόγο κίνηση για το ξεπέρασμα μιας κατάστασης παρατεταμένου μαρασμού και την αποφυγή της κατάργησης της Σχολής που πολλοί εισηγούνταν. Ωστόσο και τα προβλήματα και οι συζητήσεις σχετικά με τη σκοπιμότητα της ύπαρξης της θα συνεχισθούν σε όλη τη διάρκεια του Μεσοπολέμου. Η ύπαρξη της Σχολής ταυτίστηκε ουσιαστικά με την προσωπικότητα του καθηγητή της Γεωδαισίας Δ. Λαμπαδάριου μ’ έναν τρόπο που απεικονίζει παραδειγματικά τη συμπόρευση θεσμών και ανθρώπων.

Ενδεικτικά αναφέρονται οι συζητήσεις για το μέλλον της Σχολής στα μέσα της δεκαετίας του 1930 στη Συνέλευση των καθηγητών, παρόντος του τότε υπουργού Συγκοινωνίας Κ. Τσαλδάρη. Ο πρύτανης Δ. Πρωτοπαπαδάκης στην εισήγησή του πρότεινε την κατάργηση της σχολής, με το σκεπτικό ότι πάσχει από την άποψη του αντικειμένου, του προγράμματος σπουδών και του διδακτικού προσωπικού. Με την άποψη αυτή συμφώνησαν και οι περισσότεροι από τους ομιλητές, καθώς και το ΤΕΕ, το οποίο είχε κοινοποιήσει σχετική έκθεση στη Συνέλευση. Ο μόνος που συνέχιζε να υπερασπίζει την άποψη ότι η σχολή είχε λόγο ύπαρξης και η τυχόν κατάργησή της θα αποτελούσε έγκλημα κατά της επιστήμης και της πατρίδας ήταν ο Δ. Λαμπαδάριος.

Αφίσα για τα 100 χρόνια της σχολής ΑΤΜ

Επίσης, το 1938 ο στρατηγός Α. Παπάγος ως πρόεδρος του Ανωτάτου Συμβουλίου Γεωγραφικών Υπηρεσιών του κράτους απέστειλε επιστολή στη σχολή τοπογράφων στην οποία ζητούσε προσαρμογή του προγράμματος σπουδών, έτσι ώστε η εκπαίδευση των τοπογράφων να είναι συμβατή με τις ανάγκες της υπηρεσίας. Ο υπουργός συγκοινωνίας Α. Οικονόμου, στον οποίο κοινοποιήθηκε η επιστολή, του απαντούσε ότι περίπου ματαιοπονεί, γιατί κανονικά η σχολή πρέπει να κλείσει και να απορροφηθεί από τη σχολή των Πολιτικών μηχανικών. Η στάση αυτή του Υπουργείου θα προκαλέσει ειδική συνεδρίαση της συγκλήτου, όπου με εξαίρεση τον Λαμπαδάριο, σχεδόν όλοι συμφωνούσαν με τις προτάσεις Οικονόμου.

Ωστόσο η σχολή πάλι δεν έκλεισε. Η προσωπική επιρροή και το κύρος του Λαμπαδάριου, ενδεχομένως οι πιέσεις που μπορούσαν να ασκούν οι 100 περίπου τοπογράφοι στελέχη και υπάλληλοι του Υπουργείου Συγκοινωνίας και τα 246 μέλη του Τμήματος τοπογράφων του ΤΕΕ κατέστησαν εν τέλει κενή περιεχομένου την ομοφωνία περί κατάργησης της Σχολής.