ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΣΤΟ Ν. ΚΙΛΚΙΣ

     «Μ’ αεροπλάνα και βαπόρια» τραγουδούσε ο Διονύσης Σαββόπουλος, αλλά οι κάτοικοι του Κιλκίς ούτε αεροπλάνα ούτε βαπόρια χρησιμοποιούσαν για τις μετακινήσεις τους. Είχαν, όμως, εκτός από τα πόδια τους που τα χρησιμοποιούσαν ακόμη και για πολύ μακρινές διαδρομές, ένα πλήθος μεταφορικών μέσων: τραίνα, λεωφορεία, αυτοκίνητα, τρίκυκλαμηχανάκια, ποδήλατα, κάρα και φυσικά υποζύγια.

     Στο φωτογραφικό υλικό που ακολουθεί υπάρχουν απεικονίσεις όλων αυτών των μέσων και των επιβατών τους, αρχής γενομένης με τους σιδηροδρομικούς σταθμούς, που κατασκευάστηκαν από Ευρωπαίους μηχανικούς στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αι.  

     Τα πρώτα αυτοκίνητα στο Κιλκίς εμφανίζονται στη δεκαετία του 1920. Ο Γεώργιος Ονουφριάδης και ο Βασίλης Τσάτσης ήταν από τους πρώτους οδηγούς ταξί στην πόλη. Τα ταξί συνήθως εκτελούσαν τη διαδρομή Κιλκίς – Κρηστώνη και αντίστροφα μεταφέροντας επιβάτες από και προς το σιδηροδρομικό σταθμό. Την ίδια εποχή ο Γεώργιος Γρηγοριάδης φέρνει το πρώτο λεωφορείο στο νομό Κιλκίς, με φώτα που λειτουργούσαν με ασετιλίνη. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσεως ήταν ελάχιστα και ανήκαν στις εύπορες οικογένειες.

     Το ποδήλατο εκτός από μεταφορικό μέσο ήταν – και παραμένει – κυρίως μέσο ψυχαγωγίας και έτσι σύντομα κυριάρχησε στις επιθυμίες των παιδιών και των εφήβων. Όμως οι τιμές αγοράς των ποδηλάτων ήταν απαγορευτικές για το βαλάντιο της πλειονότητας των κατοίκων και έτσι τη λύση προσέφεραν τα καταστήματα ενοικίασης ποδηλάτων, τα γνωστά ποδηλατάδικα.

    Στο Κιλκίς υπήρχε μεγάλος αριθμός καροποιείων από τα οποία τα περισσότερα ήταν εγκατεστημένα στη βόρεια πλευρά της πόλης επί της οδού 21ης Ιουνίου. Τα εργαστήρια αυτά ήταν ταυτόχρονα και σιδηρουργεία όπως μαρτυρεί η κοινή ονομασία τους  «καροποιείο– σιδηρουργείο» αλλά και η συνύπαρξη καροποιών και σιδηρουργών στο ίδιο επαγγελματικό σωματείο. Πριν τον πόλεμο το επάγγελμα του καροποιού άφηνε ικανοποιητικά χρήματα και ίσως ήταν το πιο προσοδοφόρο από τα τεχνικά επαγγέλματα. Μετά τη δεκαετία του 1950 τα καροποιεία άρχισαν να λιγοστεύουν και τα εναπομείναντα να υπολειτουργούν.

    Τα ιπποειδή χρησιμοποιούνταν για το όργωμα και σαν ζώα μεταφοράς. Τα περισσότερα από τα άλογα ανήκαν στη βαλκανική γενιά και ήταν μικρού αναστήματος 1,20-1,40 μ. Οι όνοι κατείχαν σημαντική θέση για τις μεταφορές μικρών αποστάσεων του λόγω της υπομονής τους, της αντοχής τους στις στερήσεις και της σχετικής τους δύναμη

ΤΡΑΙΝΑ

1912 Σ.Σ Κρηστώνης

1912 Σ.Σ Κρηστώνης

Βούλγαροι στρατιώτες στο σταθμό (Φωτογραφία από το Διαδίκτυο)

1916 Σ.Σ Καλίνδριας

1916 Σ.Σ Καλίνδριας

Άγγλοι στρατιώτες στο σταθμό (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

1916 Σ.Σ Μεταλλικού

1916 Σ.Σ Μεταλλικού

Άγγλοι στρατιώτες στο σταθμό (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

1918 Αξιούπολη

1918 Αξιούπολη

Σιδηροδρομική γραμμή (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

1916 Πέρινθος

1916 Πέρινθος

Γραμμή ντεκωβίλ για μεταφορά πυρομαχικών (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

Γραμμή ντεκωβίλ

Γραμμή ντεκωβίλ

(καρτ – ποστάλ)

1916 Σ.Σ Κρηστώνης

1916 Σ.Σ Κρηστώνης

Άγγλοι στρατιώτες στο σταθμό (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

1918 Αξιούπολη

1918 Αξιούπολη

Ο σιδηροδρομικός σταθμός Μποέμιτσας (Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας)

1935 ΣΣ Κρηστώνης

1935 ΣΣ Κρηστώνης

(Νίκος Ψαλλίδας)

1938 ΣΣ Αξιούπολης

1938 ΣΣ Αξιούπολης

(Χρήστος Ίντος, Η Αξιούπολη στην ιστορική της διαδρομή)

1939 ΣΣ Κρηστώνης

1939 ΣΣ Κρηστώνης

Ξύλινα βαγόνια του τραίνου (Ντίνος Τριαρίδης)

21 -6- 1948 ΣΣ Κρηστώνης

21 -6- 1948 ΣΣ Κρηστώνης

(Ντίνος Τριαρίδης)

1984 ΣΣ Μεταλλικού

1984 ΣΣ Μεταλλικού

(K4 Station)

1994 ΣΣ Κρηστώνης

1994 ΣΣ Κρηστώνης

(Πέρυ Λαφαζάνη)

1994 ΣΣ Πολυκάστρου

1994 ΣΣ Πολυκάστρου

(Πέρυ Λαφαζάνη)

1984 ΣΣ Δοϊράνης

1984 ΣΣ Δοϊράνης

(K4 Station)

1994 ΣΣ Καλίνδριας

1994 ΣΣ Καλίνδριας

(Πέρυ Λαφαζάνη)

1994 ΣΣ Γαλλικού

1994 ΣΣ Γαλλικού

(Πέρυ Λαφαζάνη)

1984 ΣΣ Άσπρου

1984 ΣΣ Άσπρου

(K4 Station)

2018 ΣΣ Μουριών

2018 ΣΣ Μουριών

(K4 Station)

2019 Σ.Σ Ειδομένης

2019 Σ.Σ Ειδομένης

(K4 Station)

ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΑ

1916 Μεταλλικό

1916 Μεταλλικό

Στρατιωτικό όχημα των Άγγλων (Τάσος Γιοβανούδης)

1925 Ο «Τσιοπούρ»

1925 Ο «Τσιοπούρ»

Για το αυτοκίνητο του Ονουφριάδη που θεωρείται το παλαιότερο στο Κιλκίς υπάρχουν αρκετές αναφορές όπως αυτή της Παρθένα Χρυσοχοίδου: «…έπαιρνε και δωρεάν επιβάτες από το δρόμο, ακόμη και όταν δεν είχε καμιά θέση άδεια έλεγε: «σκαρφαλώστε στο φτερό». Γι’ αυτό γύριζε από το σταθμό πάντοτε φουλαριστός λες και πήγαιναν σε γάμο κρεμασμένοι από τα φτερά του αυτοκινήτου. Είχε δε και το πιο φτηνό εισιτήριο, ήταν το αυτοκίνητο της φτωχολογιάς με τον καλόκαρδο οδηγό».

1927 Το ταξί του Ν. Κριεζή

1927 Το ταξί του Ν. Κριεζή

(Τάκης Αγαθόπουλος)

1929 Ο Χρήστος Αμπατζής

1929 Ο Χρήστος Αμπατζής

Με το νόμο 4841 της 27/31 Ιουλίου 1930 Περί αυτοκινήτων, κυκλοφορίας αυτών και υποχρεώσεων των οδηγών, ρυθμίζονται μια σειρά ζητημάτων που αφορούν τους αυτοκινητιστές, όπως οι κατηγορίες των αυτοκινήτων, οι άδειες οδήγησης, οι παραβάσεις και οι προβλεπόμενες ποινές για οδηγούς και εισπράκτορες. (Τάκης Αμπατζής)

Δεκαετία 1930 Ταξί Ford

Δεκαετία 1930 Ταξί Ford

Ford Model T, ή αλλιώς «Ford με μουστάκια». Τα αυτοκίνητα αυτά ονομάζονταν έτσι επειδή στην κολώνα του τιμονιού υπήρχαν δυο μοχλοδιακόπτες αριστερά και δεξιά. Ο ένας διακόπτης ήταν για το αβάνς, το οποίο ρύθμιζε τη νευρικότητα του κινητήρα και ο άλλος διακόπτης ήταν για το χειρόγκαζο, το οποίο ανέβαζε το ρελαντί του κινητήρα. Τα οχήματα αυτά είχαν ως οροφή τέντα και στο πλάι και πίσω τα παράθυρα ήταν από ζελατίνα.

1933 Ο Κώστας Θεοδοσιάδης

1933 Ο Κώστας Θεοδοσιάδης

στο καπό του αυτοκινήτου του (Τούλα Θεοδοσιάδου)

1935 Η πιάτσα των ταξί

1935 Η πιάτσα των ταξί

(Νίκος Ψαλλίδας)

1946 Εκδρομή Οδηγών

1946 Εκδρομή Οδηγών

(Εύη Σαββουλίδου)

27-8-1952 Ο βασιλιάς Παύλος

27-8-1952 Ο βασιλιάς Παύλος

και ο διάδοχος Κωνσταντίνος κατά την επίσκεψή τους στο Κιλκίς (Κώστας Λαζαρίδης)

Αυτοκίνητο σε γειτονιά του Κιλκίς

Αυτοκίνητο σε γειτονιά του Κιλκίς

Ουσιαστικά η χρήση του ιδιωτικού αυτοκινήτου αρχίζει μέσα στη δεκαετία του 1950. Τα αυτοκίνητα είναι πιο σύγχρονα και έχουν αντικαταστήσει τα παλαιότερης τεχνολογίας. Οι μάρκες που κυριαρχούσαν ήταν Chevrolet, Pontiac, Ford, Plymooth, Studebaker (Μαριάννα Γλερίδου)

1956 Ο Γρηγόρης Τσαφρακίδης

1956 Ο Γρηγόρης Τσαφρακίδης

μπροστά στο ταξί του (Γρηγόρης Τσαφρακίδης)

1955 Ο Χρ. Ονουφριάδης

1955 Ο Χρ. Ονουφριάδης

ποζάρει μπροστά στο αυτοκίνητό του, ένα Σεβρολέτ μοντέλο 49 (Χριστόφορος Ονουφριάδης)

Ταξιτζήδες με τα αυτοκίνητά τους

Ταξιτζήδες με τα αυτοκίνητά τους

παραταγμένα στην «πιάτσα» των ταξί. Τη δεκαετία του 1950 κυκλοφορούσαν στο Κιλκίς περίπου 30 ταξί. Το οδικό δίκτυο είχε βελτιωθεί και ήταν πλέον εύκολο για το αυτοκίνητο και τους οδηγούς να πηγαίνουν στη Θεσσαλονίκη και στα γύρω χωριά και όταν οι ανάγκες το απαιτούσαν, σε γειτονικούς νομούς. Εκείνη την εποχή ιδρύεται το σωματείο των αγοραίων ταξί με την επωνυμία «Άγιος Γεώργιος» από τον Χρήστο Ονουφριάδη, ο οποίος και εξελέγη πρόεδρος

Ταξιτζήδες

Ταξιτζήδες

(Χριστόφορος Ονουφριάδης)

Ενθύμιο Συνεταιρισμού

Ενθύμιο Συνεταιρισμού

Πληγέντων Αυτοκινητιστών (ΣΠΑ). Με τον A.N. 1086 της 9 Μαρτίου 1946 αποκαταστάθηκαν οι αυτοκινητιστές που τα οχήματά τους επιτάχθηκαν και καταστράφηκαν κατά τις πολεμικές επιχειρήσεις. Με βάση τον παραπάνω νόμο ιδρύθηκαν Συνεταιρισμοί Πληγέντων Αυτοκινητιστών και σε καθέναν από αυτούς ανατέθηκε για μια δεκαετία η εκμετάλλευση των αστικών και υπεραστικών γραμμών της περιοχής τους

Φορτηγό μεταφέρει άχυρα

Φορτηγό μεταφέρει άχυρα

(Χρήστος Κετσετζής)

Μεταφορά ξυλείας

Μεταφορά ξυλείας

με φορτηγό στα Κρούσια (Δέσποινα Περτσινίδου)

Φορτηγό αυτοκίνητο

Φορτηγό αυτοκίνητο

(Αλέκος Φαχουρίδης)

ΛΕΩΦΟΡΕΙΑ

Στο καπό

Στο καπό

ενός λεωφορείου dodge (ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

Λεωφορείο της γραμμής

Λεωφορείο της γραμμής

Κιλκίς – Θεσσαλονίκη (Αντώνης Τσολακίδης)

Αναμνηστική

Αναμνηστική

φωτογραφία σε λεωφορείο (Παντελής Κακουλίδης)

Το λεωφορείο

Το λεωφορείο

του Νίκου Κακουλίδη σκεπασμένο με χιόνια (Παντελής Κακουλίδης)

1938 Η γέφυρα του Γαλλικού

1938 Η γέφυρα του Γαλλικού

υποχωρεί από το βάρος του λεωφορείου. Την προπολεμική περίοδο η κατάσταση του οδικού δικτύου στον νομό ήταν οικτρή και η κυκλοφορία των αυτοκινήτων γινόταν μετ’ εμποδίων. Η διαδρομή Κιλκίς - Θεσσαλονίκη διαρκούσε 10 με 11 ώρες διότι ο δρόμος ήταν χαλικοστρωμένος με τεράστιους λάκκους. Οι οδηγοί έπρεπε να διασχίσουν δυο φορές το ποταμό Γαλλικό, τις περισσότερες φορές με δυσάρεστες εξελίξεις.

16-6-1943 Γκαζοζέν

16-6-1943 Γκαζοζέν

Κατά τη διάρκεια της κατοχής σημειώθηκε όπως ήταν φυσικό τεράστια έλλειψη υγρών καυσίμων και αρκετά αυτοκίνητα μετατράπηκαν σε «γκαζοζέν», δηλαδή σε οχήματα που διέθεταν ένα μεγάλο ντεπόζιτο στην ουρά ή στο καπό όπου παρασκευαζόταν αέριο ξυλόπνευμα από ξηρά απόσταξη ξύλων ή λιθάνθρακα, το οποίο διοχετευόταν στον κινητήρα. Όμως η παροχή ήταν χαμηλή και ο κινητήρας αδυνατούσε να αναπτύξει την ονομαστική του ισχύ με αποτέλεσμα απελπιστικά μικρή ταχύτητα, ιδιαίτερα στις ανωφέρειες

41ον ΚΤΕΛ ΚΙΛΚΙΣ

41ον ΚΤΕΛ ΚΙΛΚΙΣ

Με το Ν. 2119 της 24 Απριλίου/9 Μαΐου 1952 «Περί των δια των λεωφορείων αυτοκινήτων συγκοινωνιών» ιδρύθηκαν τα Κοινά Ταμεία Εισπράξεως Λεωφορείων (Κ.Τ.Ε.Λ) που ανέλαβαν την υπεραστική επιβατική συγκοινωνία. Το ΚΤΕΛ νομού Κιλκίς πήρε τον αριθμό 41 και πρώτος πρόεδρος του ήταν ο Αναστάσιος Γαβράς. (Γεωργία Ζαφειριάδου)

Λεωφορείο  του Νίκου Κακουλίδη

Λεωφορείο του Νίκου Κακουλίδη

(Παντελής Κακουλίδης)

1955 Ο Κων. Καραμανλής

1955 Ο Κων. Καραμανλής

στα εγκαίνια του ΚΤΕΛ Κιλκίς (Βέτα Αποστολίδου)

25-8-1963 Γουμένισσα

25-8-1963 Γουμένισσα

(ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

1963 Καμμία κίνηση

1963 Καμμία κίνηση

οχημάτων λόγω σφοδρής χιονόπτωσης. (Χριστόφορος Ονουφριάδης)

Το λεωφορείο της γραμμής

Το λεωφορείο της γραμμής

Κιλκίς – Ελληνικό – Θεοδόσια – Ίσωμα (ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

Κιλκίς λεωφορείο 35 θέσεων

Κιλκίς λεωφορείο 35 θέσεων

(ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

Το λεωφορείο της γραμμής

Το λεωφορείο της γραμμής

Κιλκίς – Μουριές (ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

1965 Μελάνθιο

1965 Μελάνθιο

Το λεωφορείο κολλημένο στις λάσπες (ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

1957 Το λεωφορείο της γραμμής

1957 Το λεωφορείο της γραμμής

Κιλκίς – Θεσσαλονίκη. Τα τακτικά δρομολόγια του ΚΤΕΛ ήταν Κιλκίς – Θεσσαλονίκη, Κιλκίς- Μαυροπλαγιά, Κιλκίς – Θεοδωράκια, Κιλκίς – Μουριές. Αργότερα το 1963 επεκτάθηκε σε όλα τα χωριά, Αναβρυτό, Ροδόπολη, Πορόια, Μελάνθιο, Νέα Δήμητρα, Παλαιό Γυναικόκαστρο. (ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

1964 Εκδρομικό λεωφορείο

1964 Εκδρομικό λεωφορείο

(Χριστόφορος Ονουφριάδης)

Εκδρομικά λεωφορεία

Εκδρομικά λεωφορεία

του ΚΤΕΛ Κιλκίς (Χριστόφορος Ονουφριάδης)

1961 Εκδρομικό λεωφορείο

1961 Εκδρομικό λεωφορείο

(ΟΜΙΛΟΣ ΦΙΛΩΝ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ)

ΒΕΝΖΙΝΑΔΙΚΑ

1955 πωλητής βενζίνης

1955 πωλητής βενζίνης

Παύλος Χατζηγιαννίδης (Δήμητρα Καραγιαννίδου)

1950 Αντ. Θεοδοσιάδης

1950 Αντ. Θεοδοσιάδης

βενζινάδικο απέναντι από τη ΛΑΦ (Τούλα Θεοδοσιάδου)

Βενζινάδικο στο Κιλκίς

Βενζινάδικο στο Κιλκίς

(Γεωργία Ζαφειριάδου)

Βενζινάδικο Κοζανίδη

Βενζινάδικο Κοζανίδη

(Νέαρχος Παπαδόπουλος)

1958 ο Σάκης Θεοδοσιάδης

1958 ο Σάκης Θεοδοσιάδης

(Τούλα Θεοδοσιάδου)

Βενζινάδικο στην οδό Αθηνών

Βενζινάδικο στην οδό Αθηνών

(Κοζανίδου Γιάννα)

Βενζινάδικο Ν. Κοζανίδη

Βενζινάδικο Ν. Κοζανίδη

(Κοζανίδου Γιάννα)

ΠΟΔΗΛΑΤΑ - ΜΗΧΑΝΑΚΙΑ

15-8-1950

15-8-1950

Η 12χρονη Ελένη Γότσου (μητέρα μου) πάνω σ’ ένα ποδήλατο

Νεαρή ποδηλάτισσα

Νεαρή ποδηλάτισσα

στην Πλατεία του ζωοπάζαρου (Χρήστος Σαλονικίδης)

1953 Η 21ης Ιουνίου

1953 Η 21ης Ιουνίου

στο ύψος του 2ου Δημοτικού (Σώτος Χρυσάφης)

1951 Ποδηλατάδα

1951 Ποδηλατάδα

στην οδό Αθηνών. Στο βάθος το χαρτοπωλείο της «παπαδιάς» (Παυλίδης Τηλέμαχος)

Ποδηλατάδα

Ποδηλατάδα

(Γιώργος Μάντζαρης)

Ποδήλατα και μηχανάκια

Ποδήλατα και μηχανάκια

σταθμευμένα στο γαλακτοπωλείο Μήτσκου (Μάνος Μήτσκος)

1963 πεζοπόροι

1963 πεζοπόροι

της Βασιλίτσας στη Θεσσαλονίκη. Επικεφαλής της πορείας ένας με μηχανάκι και ένας ποδηλάτης (Ντίνος Τριαρίδης)

Ελαιοχρωματιστής

Ελαιοχρωματιστής

με τα παιδιά του σε τρίκυκλο (Λευτέρης Αναστασιάδης)

1945 Μικροί ποδηλατιστές

1945 Μικροί ποδηλατιστές

στο δημοτικό κήπο. Στο βάθος το Επισκοπείο (Άγγελος Μαρίνος)

1959 Ποδηλατάδικο Χατζηγιαννίδη

1959 Ποδηλατάδικο Χατζηγιαννίδη

Τα ποδηλατάδικα είχαν εκτεθειμένα τα προς ενοικίαση ποδήλατα στην πρόσοψή τους και ο αριθμός των ποδηλάτων αυτών διέφερε μεταξύ των διαφόρων καταστημάτων ενοικίασης. Στο εσωτερικό των ποδηλατάδικων υπήρχαν παλιά ποδήλατα, ανταλλακτικά, ο πάγκος με τα λιγοστά εργαλεία, οι χειροκίνητες τρόμπες για το φούσκωμα των αεροθαλάμων (σαμπρελών). (Δήμητρα Καραγιαννίδου)

1950 Ποδηλατάδικο Π. Μιχαηλίδη

1950 Ποδηλατάδικο Π. Μιχαηλίδη

Το 1950 η αγορά ενός καινούργιου ποδηλάτου στοίχιζε 1.250 δρχ, τα μεταχειρισμένα ποδήλατα νοικιάζονταν 5 δρχ και τα καινούργια 8 δρχ ανά ώρα. (Ολυμπία Θεοδώρου)

1947 Παρέα με ποδήλατα

1947 Παρέα με ποδήλατα

στην 21ης Ιουνίου (Ντίνος Τριαρίδης)

1950 Κυριακάτικη βόλτα

1950 Κυριακάτικη βόλτα

με νοικιασμένα ποδήλατα. Η οικονομική δυνατότητα του κάθε παιδιού καθόριζε και το χρόνο ενοικίασης που ήταν 10-15 λεπτά της ώρας για τα φτωχόπαιδα και 45 λεπτά με 1 ώρα για αυτά που είχαν μεγαλύτερη οικονομική άνεση. Τα παλιά ποδήλατα ενοικιάζονταν σε τιμή αρκετά χαμηλότερη από αυτήν των καινούργιων ή των ελαφρά μεταχειρισμένων. (Σώτος Χρυσάφης)

1958 Μεταφορά αναψυκτικών

1958 Μεταφορά αναψυκτικών

με τρίτροχο όχημα στην οδό Καλούδη (Όμηρος Εμπορόπουλος)

1953. Στην οδό Πόντου

1953. Στην οδό Πόντου

(Τάσος Ασβεστόπουλος)

Ο μικρός «μηχανόβιος»

Ο μικρός «μηχανόβιος»

Ο Σαράντης Σακαρίδης ανεβασμένος σε μοτοσυκλέτα με «καλάθι» μπροστά στο ΚΨΟ στη σημερινή πλατεία Ειρήνης (Σαράντης Σακαρίδης)

Παρέλαση κυνηγών με μηχανάκια

Παρέλαση κυνηγών με μηχανάκια

(Χρήστος Κετσετζής)

ΚΑΡΑ

Επεξεργασία σίδερου

Επεξεργασία σίδερου

με τη βαριά πάνω στο καμίνι του καροποιείου (Κώστας Ντεκίδης)

Τρύπημα του σίδερου

Τρύπημα του σίδερου

και λάδωμα γιατί οι αρίδες υπερθερμαίνονταν από τις υψηλές θερμοκρασίες (Κώστας Ντεκίδης)

Γύρισμα της ρόδας

Γύρισμα της ρόδας

στη μαντεμένια γούρνα για να κρυώσει το σιδερένιο ταμπάνι που μόλις έχει τοποθετηθεί (Κώστας Ντεκίδης)

1953 Αλλαγή ρόδας

1953 Αλλαγή ρόδας

(Αντώνης Χιονίδης)

Δεκαετία 1930 Βοδάμαξα

Δεκαετία 1930 Βοδάμαξα

Τα βοδάμαξα τα χρησιμοποιούσαν στις ορεινές περιοχές και τα αλογάμαξα στον κάμπο. Το βόδι συγκρινόμενο με το άλογο ή το μουλάρι χαρακτηριζόταν για τη βραδύτητα των κινήσεων του, για τη σταθερότητα και την ασφάλεια του βηματισμού του, ιδίως σε βαλτώδη και αργιλώδη εδάφη καθώς και για τη μεγάλη δυνατότητα έλξης βαρών που προσέφερε. (Παναγιώτης Εμπορόπουλος)

1939 Αγιονέρι

1939 Αγιονέρι

Πρωτομαγιάτικη εκδρομή με κάρο (Ντίνος Τριαρίδη)

Μεταφορά με κάρο

Μεταφορά με κάρο

(Τάκης Χατζόπουλος)

1952 Καραγωγέας

1952 Καραγωγέας

Στην πόλη μας τα κάρα μετέφεραν πέτρες από το λατομείο, άμμο από το ποτάμι, σιτηρά από τα χωράφια, εμπορεύματα από το σιδηροδρομικό σταθμό της Κρηστώνης. Επίσης αναλάμβαναν την καθαριότητα της πόλης. Στο πέρασμά τους σήκωναν σύννεφα σκόνης το καλοκαίρι ή άφηναν βαθιές αυλακιές στους λασπωμένους δρόμους το χειμώνα, ενώ τα άλογά τους δεν παρέλειπαν να αφήσουν σαν ενθύμιο του περάσματός τους τις γνωστές καβαλίνες. (Τηλέμαχος Παυλίδης)

Βοδάμαξα υπερφορτωμένη

Βοδάμαξα υπερφορτωμένη

(Μαρία Τάταρη)

Πάνω σε αλογόκαρο

Πάνω σε αλογόκαρο

(Χρήστος Κετσετζής)

Πάνω στη σούστα

Πάνω στη σούστα

(Στέλιος Γαβράς)

Καροποιείο στη Νέα Δήμητρα

Καροποιείο στη Νέα Δήμητρα

(Τάκης Χατζόπουλος)

1960 Πέρασμα στεφανιού

1960 Πέρασμα στεφανιού

Ο μάστορας Κώστας Καρατζάς, ο γιος του Θωμάς και ο Χρήστος Ντεκίδης. Πίσω τους ο Χαρίτος Μοσχοβίτης παρακολουθεί τη διαδικασία. (Κώστας Ντεκίδης)

1947 Καροποιείο Αγαθόπουλου

1947 Καροποιείο Αγαθόπουλου

(Θέμιστοκλής Αγαθόπουλος)

Καροποιείο Παυλίδη

Καροποιείο Παυλίδη

Στο Κιλκίς υπήρχε μεγάλος αριθμός καροποιείων από τα οποία τα περισσότερα ήταν εγκατεστημένα στη βόρεια πλευρά της πόλης επί της οδού 21ης Ιουνίου. Τα εργαστήρια αυτά ήταν ταυτόχρονα και σιδηρουργεία όπως μαρτυρεί η κοινή ονομασία τους «καροποιείο– σιδηρουργείο» αλλά και η συνύπαρξη καροποιών και σιδηρουργών στο ίδιο επαγγελματικό σωματείο (Φαίδων Τηλκερίδης)

Καροποιείο και σιδηρουργείο «η Θράκη»

Καροποιείο και σιδηρουργείο «η Θράκη»

Εικονιζόμενοι: Φαρφαρατζής Κωνσταντίνος, Αγγελίδης Θεόδωρος, Τσίνογλου Αναστάσιος, Φαρφαρατζής Φίλιππος, Αγγελίδης Γεώργιος, Κάλφας Κωνσταντίνος, Κάλφας Στέργιος

Φορτοεκφορτωτές με κάρο

Φορτοεκφορτωτές με κάρο

Η αμοιβή τους ήταν ανάλογη με το φορτίο που μετέφεραν. Τη δεκαετία του 1960 για τη μεταφορά ενός τόνου εισέπρατταν 20 δραχμές. Έτσι ένας φορτοεκφορτωτής που δούλευε όλη μέρα είχε απολαβές πολλαπλάσιες από το ημερομίσθιο ενός βιομηχανικού εργάτη. Η εργασία τους μπορεί να ήταν προσοδοφόρα είχε όμως μεγάλο βαθμό επικινδυνότητας, αφού δεν έλειπαν τα ατυχήματα ή οι σωματικές βλάβες από την έντονη καταπόνηση

Μεταφορά φαγητού

Μεταφορά φαγητού

για ψήσιμο από το στρατόπεδο Καμπάνη στο στρατιωτικό φούρνο (Τσαχουρίδη) (Λάζαρος Σερεμετίδης)

Το κάρο της δημαρχίας

Το κάρο της δημαρχίας

Τα περίφημα «κάρα της δημαρχίας» που μετέφεραν τα σκουπίδια αποσύρθηκαν στις αρχές της δεκαετίας του 1960 και τη θέση τους πήραν απορριμματοφόρα οχήματα. (Κώστας Στεφανίδης)

Μεταφορά με αλογόκαρο

Μεταφορά με αλογόκαρο

Πίσω το στρατόπεδο Καμπάνη (Παναγιώτης Καραγιαννίδης)

Στο δρόμο για το Μεταλλικό

Στο δρόμο για το Μεταλλικό

(Παναγιώτης Καραγιαννίδης)

Δεκ. 1930 Περιοχή Πολυκάστρου

Δεκ. 1930 Περιοχή Πολυκάστρου

(Σύλλογος Ανατολικορωμυλιτών Πολυκάστρου)

Μεγάλη Βρύση - Μεταφορά

Μεγάλη Βρύση - Μεταφορά

άχυρου με το κάρο (Δημήτρης Νικοπολιτίδης)

Μεταλλικό 1980

Μεταλλικό 1980

Αναπαράσταση αγροτικής ζωής (Χρήστος Κετσετζής)

Αναπαράσταση κατασκευής κάρου

Αναπαράσταση κατασκευής κάρου

(Σύλλογος Ανατολικορωμυλιωτών Πολυκάστρου)

ΥΠΟΖΥΓΙΑ

Πλανόδιος ψαράς

Πλανόδιος ψαράς

με το άλογό του (Γιώργος Δήμπαλας)

Μικροί αναβάτες

Μικροί αναβάτες

στο πανηγύρι της Κολχίδας (Λάζαρος Σερεμετίδης)

Δεκαετία 1930 Μεταφορά

Δεκαετία 1930 Μεταφορά

γάλακτος με το γαϊδουράκι (Σύλλογος Ανατολικορωμυλιτών Πολυκάστρου)

1953 Το πεταλουργείο

1953 Το πεταλουργείο

του Πέτρου Καραμανωλάκη (Χρήστος Παπαδόπουλος)

1959 Άνω Ποταμιά

1959 Άνω Ποταμιά

Μικρός αναβάτης σε σαμαρωμένο γάιδαρο (Στέλιος Γαβράς)

Παιδιά και φορτωμένα υποζύγια

Παιδιά και φορτωμένα υποζύγια

(K4 Station)

Στο ζωοπάζαρο του Κιλκίς

Στο ζωοπάζαρο του Κιλκίς

(Δήμος Κιλκίς)

Γαϊδουράκια στα όρια της πόλης

Γαϊδουράκια στα όρια της πόλης

(Ντίνος Τριαρίδης)

Έφιπποι και πεζοί σε γάμο

Έφιπποι και πεζοί σε γάμο

(Τάκης Χατζόπουλος)

1958 Καστανερή

1958 Καστανερή

Το πετάλωμα ή καλίγωμα γινόταν περίπου ανά τρίμηνο σε ζώα που είχαν συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας τους και χρησιμοποιούνταν πλέον εντατικά στις διάφορες εργασίες. Ήταν μια εργασία που απαιτούσε μυϊκή δύναμη, επιδεξιότητα και προσοχή, γιατί πολλές φορές τα ζώα αντιδρούσαν βίαια στον προκαλούμενο πόνο

1952 Κούρεμα με χειροκίνητη μηχανή

1952 Κούρεμα με χειροκίνητη μηχανή

στο πεταλωτήριο του Χρήστου Τσαλουχίδη Οι πεταλωτές αναλάμβαναν το κούρεμα των αλόγων, ημιόνων και όνων που γινόταν συνήθως την άνοιξη, εποχή που τα ζώα αυτά ιδρώνουν περισσότερο. Το κούρεμα γινόταν με χειροκίνητες μηχανές και αργότερα με ηλεκτροκίνητες. (Παρθένα Τσαλουχίδου)

Δεκ. 1960 Μεταφορά ξυλείας

Δεκ. 1960 Μεταφορά ξυλείας

Περιοχή «Μοναστηράκι» στα Κρούσσια (Δέσποινα Περτσινίδου)

Μεταφορά ξυλείας στο Πάικο

Μεταφορά ξυλείας στο Πάικο

(Δήμος Γουμένισσας)